2019-04 – Noli Me Tangere

Een van de meest intrigerende woorden van de Opgestane Heer is wat mij betreft dat wat Hij zegt tegen Maria van Magdala in de graftuin. De evangelist Johannes vertelt erover. Op het moment waarop Maria in de tuinman Jezus zelf herkent, spreekt Hij die woorden tot haar: ‘Houd mij niet vast’ (Johannes 20:17). In de Latijnse vertaling van het Nieuwe Testament lees je dan ‘Noli me tangere’ en precies dat fragment en die uitspraak uit het verhaal van de Opstanding heeft door de eeuwen heen talloze schilders geïnspireerd.

Houd mij niet vast
Op het eerste gehoor klinken de woorden van Jezus misschien wat bot. Na de diepe droefheid van Jezus’ dood overvalt Maria nu ongetwijfeld een intense vreugde. In levende lijve staat Hij daar opeens voor haar. Dat moet wel een niet te bevatten gevoel van verbazing, vervreemding en blijdschap tegelijkertijd losmaken. Maar de woorden van Jezus lijken die blijdschap af te remmen. ‘Houd mij niet vast….’. Alsof Hij haar afweert, alsof Hij haar op afstand wil houden. Waarom lijkt Jezus nu zo onaantastbaar en onaanraakbaar? Dat was Maria niet van Hem gewend. En wij evenmin.

Op gepaste afstand
Toen ik jonger was ‘had ik niet zoveel’ met Jezus. Ik dacht dat ik ‘meer met God had’. Ik was altijd een beetje op mijn hoede wanneer mensen heel gemakkelijk en veel over Jezus spraken. Alsof ze Hem persoonlijk kenden. Dat leek mij niet te kunnen. Ik bleef toch liever op gepaste af- stand. Maar door de jaren heen is er wat dat betreft wel iets veranderd bij mij. Ik kwam daar pas goed achter toen ik mijzelf, tot mijn eigen grote verbazing, tijdens een bijbelstudiebijeenkomst eens hoorde zeggen: ‘Ik houd zoveel van die Man, ik kan er zelf af en toe niet bij…’ Kennelijk was Hij mij veel dichter op de huid gaan zitten dan ik zelf echt in de gaten had. Ik snap Maria dus wel denk ik. Dat zij Hem graag wil vasthouden. Maria en ik, wij zullen wel niet de enigen zijn.

Beeld: ‘Noli me Tangere’ (Mary Magdalene and Resurrected Jesus). Fresco in de sacristie van de kapel San Nicolò in Florence, Italië (toegeschreven aan Mariotto di Nardo)

Vasthoudende types
Dat zijn wij mensen vaak trouwens, van die vasthoudende types. Als wij eenmaal bedacht hebben hoe het zit of hoe het moet, breng ons er dan maar eens van af. Als wij eenmaal een beeld hebben gemaakt van iets of iemand, dan moet je met overtui- gende argumenten komen om dat bij te kunnen stellen. Wij houden graag vast aan wat wij weten, aan wat wij hebben, aan wie wij zijn, aan wat en hoe wij denken over anderen en over de wereld. En als Jezus is gestorven, maar daarna opstaat uit de dood, en we komen Hem ook nog in levende lijve tegen, dan houden wij Hem maar wat graag bij ons. Als een levend bewijs van Gods macht. Als dat andere mensen niet overtuigt…!?

Maar Jezus zegt: ‘Houd Mij niet vast….’ Waarom toch?

Opstaan!
Ik denk omdat wij zelf ook moeten opstaan. Ik denk omdat Hij ook ons er op uit wil sturen.
Zoals Hij Maria op pad stuurde. Jezus’ opstaan zet ons in beweging. Doet ook ons opstaan.

Want als Hij is opgestaan vannacht,
dan ook onze moed om te doen als Hij.

Want als Hij is opgestaan
in deze vroege ochtend,
dan ook onze wil Hem te volgen.

Want als Hij is opgestaan,
dan ook ons geloof
dat het donker niet het laatste woord spreekt.

Als er iets nieuw is deze dag is het onze liefde,
geboren uit Hem
en bestemd voor de wereld.

Want als er iets is opgestaan
is het ons antwoord op:
‘heb je Me lief?’

(Uit: Intercity bestemming Pasen. Een reisgids voor de goede week)

Gezegende Opstandingsdagen!

ds. Marianne Paas Feenstra

Dit artikel verscheen in Onderweg 21e jaargang, editie 4 (april-mei 2019)