2018-02 – Je kunt klein worden en toch groeien

Wanneer er in de Bijbel gesproken wordt over de groei van de kerk, gaat het niet over de grootte van de kerk, maar over het toegroeien naar Christus. Die groei ontstaat door zelf minder op de voorgrond te staan en meer ruimte aan Jezus te geven.

Bomen kunnen heel oud worden. Je kunt niet zeggen dat ze hoger worden naar mate zij ouder zijn. De groei houdt een keer op. Bij mensen is dat ook zo. Rond het 21e levensjaar zijn de meeste mensen volgroeid.

Zou je kunnen zeggen dat de kerk in Nederland volgroeid is? Van groei is immers nauwelijks nog sprake. Veel gemeenten worden eerder kleiner dan groter.

Je kunt zeggen dat dit appels met peren vergelijken is. De kerk is een organisatie, geen levend wezen. De kerk is nota bene het werk van God. Gelijk heb je. Ik wil deze voorbeelden dan ook juist gebruiken om uit te leggen, waarom de vergelijking niet opgaat. Over de kerk kun je namelijk nooit zeggen dat zij volgroeid is. De kerk blijft groeien. Die groei is noodzakelijk. Groeien is een proces, waarmee de kerk te maken heeft, zolang zij bestaat. Als die groei niet doorgaat, dreigt de kerk ten onder te gaan.

In de brief aan de Efeziërs heeft Paulus het over die noodzakelijke groei. Als wij het hebben over een kerk die groeit, dan bedoelen we meestal dat er meer mensen bij komen. Die kun je tellen. Als Paulus schrijft over groei van de gemeente, dan gaat het over de groei naar Christus toe. Zoiets kun je niet meten. Je kunt er geen berekeningen op loslaten. Die groei heeft ook iets geheimzinnigs, iets mysterieus. Het kan uiteraard gepaard gaan met getalsmatige groei, maar dat is geen vast gegeven.

Ooit schreef Johannes namens Jezus aan de gemeente in Filadelfia: “Want ook al hebt u weinig invloed, u bent trouw gebleven aan wat ik heb gezegd en hebt mijn naam niet verloochend.” (Openbaring 3:8). Hoewel deze kleine gemeente weinig invloed uitoefende, geen ‘megakerk’ was, roemde Jezus deze gemeente, omdat zij Zijn woorden bewaarden en Zijn naam niet verloochenden. Grote kracht en veel invloed hebben, zijn blijkbaar niet de criteria die bovenaan Jezus’ lijst staan met betrekking tot kerken.

Paulus schrijft dat het gaat om ‘groeien naar Christus’. Johannes de Doper zei ooit: “Hij moet groter worden en ik kleiner.” Het is groeien richting Christus. Steeds meer naar Hem toe. Op Hem gaan lijken is misschien een betere omschrijving. Leren denken, zoals Hij denkt. Leren doen, wat Hij zou doen. Dat is de groei waar het God vooral om gaat.

Paulus schrijft:  Wij groeien door waarheid en liefde.” Letterlijk vertaald schrijft Paulus: “Als wij in liefde de waarheid spreken, dan zullen wij toegroeien naar Christus.” In liefde de waarheid spreken, waarheid aan de ene kant en liefde aan de andere kant. Het één kan en mag niet zonder het ander. Zo groeien wij naar Christus toe. We hebben de waarheid niet altijd vastgehouden. Ook de liefde was regelmatig zoek. Toch ging de groei door. Dankzij God zelf. Dankzij Gods Geest. Laten we bidden om die groei. Dan zal de kerk nooit verdwijnen.

Namens taakgroep Organisatie en Beheer: Lambert Harke

Dit artikel verscheen in Onderweg 20e jaargang, editie 2 (februari 2018)
Geschreven door ds. A. van der Veer